Novine u Zakonu o porezima na imovinu

Novine u Zakonu o porezima na imovinu

22. decembra 2020.

Narodna skupština Republike Srbije usvojila je Zakon o izmenama i dopunama Zakona o porezima a imovinu koji je objavljen u Službenom glasniku RS, broj 144/20 od dana 27. novembra 2020. godine („Zakon“).

Osnovni razlog za donošenje ovog Zakona sadržan je u potrebi da se nadležnost za utvrđivanje, naplatu i kontrolu poreza na nasleđe i poklon i poreza na prenos apsolutnih prava prenese sa Poreske uprave na jedinice lokalne samouprave.  Zakon se donosi i u cilju usaglašavanja sa zakonima kojima se uređuju otvoreni investicioni fondovi, odnosno alternativni investicioni fondovi. Takođe, vrši se dopuna i preciziranje pojedinih odredbi, posebno u delu koji se odnosi na utvrđivanje poreza na imovinu samooporezivanjem.

Obveznici poreza na imovinu

Otvoreni i alternativni investicioni fondovi, koji nemaju svojstvo pravnog lica, obveznici su poreza na imovinu kada su imaoci prava, držaoci ili korisnici nepokretnosti na koje se porez po tom osnovu plaća.

S obzirom na to da je predmet oporezivanja pravo svojine na zemljištu površine preko deset ari, odnosno pravo korišćenja građevinskog zemljišta površine preko deset ari, porez se na to zemljište plaća nezavisno od toga da li je jedno lice imalac tog prava ili više lica (kao suvlasnici ili zajedničari). S tim u vezi, precizira se da je svako od tih lica obveznik poreza na imovinu srazmerno svom udelu, pa i kad je površina udela pojedinog obveznika manja od deset ari.

Utvrđivanje prosečne cene nepokretnosti

Produžen je period u kojem se posmatra promet nepokretnosti za potrebe utvrđivanja prosečnih cena (kao elementa za utvrđivanje osnovice poreza na imovinu), sa devetomesečnog na dvanaestomesečni. To bi trebalo da omogući realnije utvrđivanje prosečnih cena jer se obuhvata i poslednje tromesečje kalendarske godine.

Kada u najopremljenijoj i najneopremljenijoj zoni nije bilo prometa odgovarajućih nepokretnosti u propisanom periodu, pa se prosečne cene u tim zonama određuju na osnovu prosečnih cena u graničnim zonama, kao prosečna cena u najopremljenijoj zoni utvrđuje se ona cena koja je u graničnoj zoni najviša, a u najneopremljenijoj zoni ona koja je u graničnoj zoni najniža. To bi trebalo da omogući da prosečna cena, a samim tim i poreska osnovica za odgovarajuće nepokretnosti u najopremljenijoj zoni, ne bude niža u odnosu na njene granične zone koje su manjeg nivoa opremljenosti. Takođe, trebalo bi da omogući da prosečna cena, a samim tim i poreska osnovica za odgovarajuće nepokretnosti u najneopremljenijoj zoni, ne bude viša u odnosu na njene granične zone koje su u odnosu na nju višeg nivoa opremljenosti.

Precizirano je da se cenom ostvarenom u prometu uz naknadu odgovarajućih nepokretnosti u zonama smatra i naknada za prenos prava svojine na nepokretnosti koja je dosuđena, odnosno određena u sudskom ili drugom postupku, aktom koji je postao pravosnažan u propisanom dvanaestomesečnom periodu.

Preciziranje pojedinih odredbi

Budući da se za svrhu utvrđivanja osnovice poreza na imovinu nepokretnosti razvrstavaju u grupe, precizirano je značenje pojedinih pojmova kao što su građevinsko, poljoprivredno ili šumsko zemljište.

Pomoćni objekti razvrstani su u istu grupu nepokretnosti sa garažama, čime se obezbeđuje doslednije oporezivanje tih objekata shodno ekonomskoj moći obveznika i omogućava utvrđivanje poreza primenom prosečnih cena utvrđenih u prometu te grupe nepokretnosti (s obzirom na to da su pomoćni objekti u praksi retko samostalni predmet prometa, što bi onemogućilo utvrđivanje prosečnih cena u zonama samo za te objekte).

Proširenja predmeta oporezivanja

Razlog za donošenje ovog Zakona je i potpuniji obuhvat porezom na nasleđe i poklon imovine koja može biti predmet nasleđa i poklona. U tom smislu, predmet oporezivanja proširen je i na nasleđe i poklon digitalne imovine koja će biti predmet uređivanja posebnog zakona.

Pravo na poreski kredit

U cilju doslednijeg ostvarivanja prava poreskog obveznika na poreski kredit za kuću ili stan u kojem stanuje, uslov za ostvarivanje tog prava je i prijavljeno prebivalište u toj kući ili stanu. Ako su za istu kuću ili stan ispunjeni uslovi za poreski kredit po više osnova, umanjenje se vrši po jednom osnovu koji je najpovoljniji za obveznika (tj. ne dolazi do sabiranja poreskih kredita po više osnova, pa poreski kredit ne može prerasti u poresko oslobođenje).

Nadležnost lokalne samouprave

S obzirom na to da prihod od poreza na nasleđe i poklon i poreza na prenos apsolutnih prava u potpunosti pripada jedinicama lokalne samouprave, od 1. januara 2022. godine poreze po tom osnovu utvrđuju, naplaćuju i kontrolišu jedinice lokalne samouprave – organizacione jedinice nadležne za utvrđivanje, naplatu i kontrolu njihovih izvornih prihoda.

Stoga, poreske prijave za utvrđivanje poreza na nasleđe i poklon koji za predmet ima nepokretnost, podnose se poreskom organu jedinice lokalne samouprave na kojoj se nalazi nepokretnost koju poreski obveznik nasleđuje ili prima na poklon.

Budući da ovaj Zakon stupa na snagu 1. januara 2021. godine, u završnim odredbama definisani su načini za utvrđivanje poreza na imovinu za 2021. godinu.

Ovaj članak je isključivo informativne prirode i ne predstavlja pravni savet. Ukoliko su Vam potrebne dodatne informacije, budite slobodni da nas kontaktirate.